Anasayfa › Teknik SEO
Teknik Seo
Teknik SEO, sitenin görünmeyen tarafını, yani sunucuyu ve site ayarlarını Google’ın rahat okuyacağı hâle getirme işidir. Sunucunun cevap süresi, güvenli bağlantı (HTTPS), XML site haritası ve yönlendirmeler gözden geçirilir. Düzeltmelerden sonra sitenin durumu Search Console raporlarından takip edilir.
Teknik SEO Search Console’daki Eski Kullanıcıları Nasıl Çıkarır?
Search Console, sitenin Google’daki durumunu izlemeye yarayan bir Google hizmetidir ve ücretsizdir. Araçtaki raporlar aramada görünen sayfaları, tıklamaları ve hataları gösterir. Araca eklenen her siteye mülk adı verilir. Bir mülke erişen her kişi, kullanıcı listesinde kendine verilen yetkiyle görünür. Zaman içinde bu listede artık siteyle ilgilenmeyen hesaplar kalabilir. Bu hesaplar raporları açmaya ve bazı ayarları değiştirmeye devam edebilir. Teknik SEO çalışmasında kullanıcı listesi, sitenin erişim düzeninin bir parçası olarak ele alınır. Amaç, mülke yalnızca bugün siteyle çalışan kişilerin erişmesidir. Liste düzenlendiğinde kimin hangi bilgiyi gördüğü açıkça bilinir.
Search Console’da üç yetki düzeyi bulunur. Sahip, mülkte her işlemi yapar ve başka kişileri ekleyip çıkarır. Tam kullanıcı bütün raporları açar ve sınırlı sayıda işlem yapar. Kısıtlı kullanıcının yetkisi ise çoğu raporu görüntülemekle sınırlıdır. Sahiplik de iki çeşittir. Doğrulanmış sahip, siteye bir doğrulama işareti koyarak sahipliğini kanıtlamış kişidir. Bu işaret siteye yüklenen küçük bir dosya, sayfanın koduna eklenen bir etiket ya da alan adı ayarlarına yazılan bir kayıt olabilir. Atanmış sahip ise bu yetkiyi doğrulanmış bir sahipten almış kişidir.
Kullanıcıları çıkarma işini yalnızca sahip yetkisi olan bir hesap yapabilir. İlk adımda ayarlar bölümündeki kullanıcı listesi açılır ve her hesabın yetkisi not edilir. Tam ve kısıtlı kullanıcılar ile atanmış sahipler bu listeden doğrudan kaldırılır. Doğrulanmış sahiplerde bir adım daha vardır. Google sahipliği belirli aralıklarla yeniden denetler. O kişiye ait doğrulama işareti sitede durdukça hesap yeniden sahip sayılabilir. Bu yüzden önce o işarete ait dosya, etiket ya da kayıt siteden silinir. Ardından Search Console’da bu hesabın sahipliği kaldırılır. Hesap listeden çıktığında o kişi mülkün raporlarını artık açamaz.
Liste düzenlenirken mülkte en az bir doğrulanmış sahip bırakılır. Bu sahip, işletmenin kendi Google hesabıdır. Böylece siteyle çalışan kişiler değişse de erişim işletmede kalır. Sonra her kişiye yaptığı işe yeten yetki verilir. Yalnızca rapor okuyan bir kişi için kısıtlı yetki yeterlidir. Ayar değiştirecek kişiye tam yetki verilir. Sahiplik ise yalnızca gerçekten gereken hesaplarda tutulur. Yapılan değişiklikler aylık rapora yazılır. Raporda kimin çıkarıldığı ve kimin hangi yetkiyle kaldığı sade bir tabloyla görünür. Site sahibi aynı listeyi Search Console’da kendi hesabıyla da açıp görebilir.
Aylarca Kapalı Kalan Bir Site Yeniden Açıldığında Google’da Ne Olur?
Google, sitelerin sayfalarını düzenli aralıklarla yeniden ziyaret eder. Bu ziyarete tarama denir. Site kapalıyken Google sayfalara ulaşamaz ya da sunucudan bir hata yanıtı alır. Sunucu, sitenin dosyalarını tutan ve ziyaretçiye gönderen bilgisayardır. Site kısa bir süre kapalı kalırsa Google sayfaları dizinde tutar ve daha sonra yeniden dener. Dizin denilen kayıt, Google’ın sonuç olarak sunabileceği sayfaları tutar. Site aylarca açılmazsa Google bu sayfaları zamanla dizinden çıkarabilir. Bunun hangi süreden sonra olacağını Google bir sayı vererek açıklamaz. Sayfaların ne kadarının dizinde kaldığı Search Console’da görülebilir.
Site yeniden açıldığında Google bunu kendiliğinden fark eder, ama aynı gün fark etmeyebilir. Tarama programı siteye yeniden geldiğinde sayfaların açıldığını görür. Sayfalar tek tek taranır ve dizine yeniden eklenir. Bu sürecin uzunluğu sitenin büyüklüğüne ve Google’ın siteyi ne sıklıkla ziyaret ettiğine bağlıdır. Sayfaların aramadaki yeri de bir anda geri gelmeyebilir. Google sayfaları yeniden değerlendirir ve bu sırada sıralamalar inip çıkabilir. Kapalı dönemde Search Console grafiklerinde gösterim ve tıklama çizgisi düşer. Sayfalar yeniden tarandıkça bu çizgideki değişim aynı grafikte izlenir.
Açılıştan sonraki ilk iş, sitenin Google’a gerçekten açık olduğunu denetlemektir. Kapalı dönemde konan bakım sayfasının kaldırıldığına bakılır. Robots.txt, sitenin kök klasöründe duran ve taramanın dışında kalacak bölümleri listeleyen küçük bir dosyadır. Dosyanın içinde bütün siteyi kapatan bir kural kalmadığı kontrol edilir. Sayfalarda noindex işareti de aranır. Noindex, bir sayfanın aramada gösterilmemesini isteyen bir işarettir. WordPress’in ayarlar bölümünde, sitenin aramalarda görünmesini istememek için işaretlenen bir kutu bulunur. Bu kutunun boş olduğu da ayrıca kontrol edilir. Bu kontrollerden sonra site Google’a yeniden açık hâle gelir.
Ardından sayfa adresleri denetlenir. Site yeniden kurulurken adresler değiştiyse her eski adres kalıcı yönlendirme ile yeni karşılığına bağlanır. Yönlendirme sayesinde eski adresi yazan kişi de Google da yeni sayfaya kendiliğinden ulaşır. Sonra XML site haritası Search Console’a yeniden gönderilir. Site haritası, Google’ın taraması istenen adreslerin toplu listesidir. Önemli sayfaların her biri adres denetleme aracında açılır ve dizine eklenme isteği verilir. Teknik SEO takibinde Sayfalar raporu her hafta açılır. Dizine dönen sayfaların sayısı aylık rapora yazılır.
Search Console Hız Raporunda Sayfalar Neden Gruplar Hâlinde Görünür?
Search Console’daki hız raporunun adı Core Web Vitals’tır. Bu rapor, sayfaların gerçek ziyaretçilerdeki açılış hızını ve kullanım rahatlığını gösterir. Veriler, Chrome tarayıcısını kullanan ve bu veriyi paylaşmaya izin veren ziyaretçilerden toplanır. Rapor üç ölçüye bakar. LCP, sayfanın en büyük bölümünün ekrana gelme süresidir. INP, bir düğmeye ya da bağlantıya dokunulduktan sonra sayfanın tepki verme hızıdır. CLS ise sayfa açılırken yazıların ve görsellerin yerinden kayıp kaymadığını ölçer. Telefondaki ve bilgisayardaki sonuçlar raporda iki ayrı bölümde durur.
Bir sayfanın tek başına ölçülebilmesi için yeterli sayıda ziyaret alması gerekir. Az ziyaret alan bir sayfa için tek başına sonuç çıkarılmaz. Google bu yüzden aynı yapıdaki adresleri bir grupta toplar. Aynı tasarım kalıbını kullanan ve aynı türde içerik taşıyan sayfalar çoğu zaman aynı gruba girer. Grubun verisi birlikte değerlendirilir ve gruptaki her sayfa aynı sonucu alır. Raporda her grubun yanında bir örnek adres ve gruptaki adres sayısı görünür. Hiç veri toplanamayan sayfalar ise bu raporda yer almaz.
Grup hâlinde gösterim, düzeltme işini de kolaylaştırır. Bir gruptaki yavaşlık çoğu zaman o sayfaların ortak kalıbından gelir. Ortak kalıp; sayfanın üst bölümü, yazı tipi, büyük bir görsel ya da her sayfada yüklenen eklenti dosyaları olabilir. Teknik SEO incelemesinde örnek adres PageSpeed Insights ile açılır. PageSpeed Insights, bir adresin açılış hızını ölçen ve Google’ın sunduğu ücretsiz bir araçtır. Bu araç gerçek ziyaretçi verisinin yanında anlık bir deneme ölçümü de yapar ve gecikmeye yol açan öğeleri sıralar. Ortak kalıpta yapılan bir düzeltme, gruptaki bütün sayfalara birlikte yansır.
Düzeltme yayına alındıktan sonra raporda o grup için doğrulama başlatılır. Google bu aşamada gerçek ziyaretçilerden yeni veri toplar. Veri birikmesi zaman aldığı için sonuç birkaç hafta içinde görünür. Doğrulama sürerken grubun durumu raporda ayrıca gösterilir. Doğrulama tamamlandığında Google sonucu Search Console’da bildirir. Google her grubu durumuna göre üç başlık altında listeler. Teknik SEO takibinde bu bekleme süresinde her grubun durumu not edilir ve örnek adres aralıklarla yeniden ölçülür. Grupların son durumu aylık raporda yer alır. Sırada bekleyen düzeltmeler ise aylık iş listesine yazılır.
Bir Eklentinin Dosyaları Yalnızca Kullanıldığı Sayfada Nasıl Yüklenir?
WordPress’te eklenti, siteye yeni bir özellik ekleyen ek yazılımdır. İletişim formu, fotoğraf galerisi ya da harita bu yolla siteye eklenir. Her eklenti kendi stil ve JavaScript dosyalarıyla çalışır. Stil dosyası, öğelerin rengini, boyutunu ve sayfadaki yerini belirler. JavaScript dosyası ise sayfadaki tıklanan ve hareket eden bölümleri çalıştırır. Bir eklenti bu dosyaları, özellik tek bir sayfada kullanılsa bile sitenin bütün sayfalarına yükleyebilir. Bu durumda her sayfa açılırken tarayıcı, o sayfada işe yaramayan dosyaları da indirir ve okur.
Fazladan yüklenen dosyalar sayfanın açılmasını geciktirebilir. Tarayıcı bazı dosyaları okumayı bitirmeden sayfayı ekrana çizmez ve bu durum LCP süresini uzatabilir. JavaScript dosyaları ayrıca tarayıcının işlem gücünü kullanır ve dokunmalara verilen tepkiyi yavaşlatabilir. Bu dosyaları bulmak için sayfa PageSpeed Insights ile ölçülür. Araç, kullanılmayan kodları ve sayfanın çizilmesini bekleten dosyaları ayrı başlıklarda listeler. Listede her dosyanın adresi yazar. Adresin içindeki klasör adı, dosyanın hangi eklentiye ait olduğunu gösterir. Aynı dosya birden çok sayfanın listesinde çıkıyorsa bu dosya bütün siteye yükleniyor demektir.
Bir dosyanın yalnızca gerektiği sayfada yüklenmesine koşullu yükleme denir. Bazı eklentilerin kendi ayarlarında bu seçenek bulunur ve dosyaların çalışacağı sayfalar oradan seçilir. Ayar yoksa sitenin koduna küçük bir kural eklenir. Bu kural sayfanın türüne ya da adresine bakar ve eklenti dosyalarını yalnızca seçilen sayfalarda bırakır. Öteki sayfalarda bu dosyalar hiç yüklenmez. Kural, tema güncellendiğinde silinmesin diye alt tema ya da ayrı küçük bir eklenti içinde tutulur. Alt tema, ana temanın güncellenmesinden etkilenmeyen ek bir tema katmanıdır.
İlk deneme, sitenin canlı olmayan bir kopyası üzerinde yapılır. Eklentinin kullanıldığı sayfa açılır ve özelliğin çalıştığı denenir: form gönderilir, galeri açılır, harita yüklenir. Ardından öteki sayfalarda eklenti dosyalarının artık yüklenmediği tarayıcının geliştirici araçlarıyla görülür. Sitede önbellek varsa temizlenir. Önbellek, sayfaların hazır kopyalarını saklayıp ziyaretçiye hızlıca gönderen sistemdir. Teknik SEO ölçümü değişiklikten önce ve sonra aynı sayfalarda yapılır. İki ölçüm yan yana aylık rapora konur. Sıradaki eklenti aylık iş listesine eklenir ve aynı adımlarla ele alınır.
Teknik SEO için Search Console’a eklenen bir kişiyi kendim çıkarabilir miyim?
Mülkün sahibiyseniz çıkarabilirsiniz. Ayarlar bölümündeki kullanıcı listesinden tam ve kısıtlı kullanıcıların erişimi doğrudan kaldırılır. Kişi doğrulanmış sahipse önce ona ait doğrulama dosyası, etiketi ya da alan adı kaydı siteden silinir, sonra sahiplik kaldırılır. Teknik SEO çalışmasında bu adımları sizinle birlikte yapar ve listenin son hâlini size gösteririz.
Site uzun süre kapalı kaldıysa teknik SEO açısından ilk neye bakılır?
İlk olarak sitenin Google’a açık olduğu denetlenir. Bakım sayfasının kaldırıldığına, robots.txt dosyasında bütün siteyi kapatan bir kural kalmadığına ve sayfalarda noindex işareti bulunmadığına bakılır. Ardından site haritası Search Console’a yeniden gönderilir. Teknik SEO takibinde Sayfalar raporu, sayfaların dizine yeniden eklenişini gösterir ve açılıştan sonraki haftalarda düzenli olarak açılır.
Hız raporunda düzelttiğim grup teknik SEO açısından neden hâlâ eski durumunda görünüyor?
Rapordaki veriler gerçek ziyaretçilerden gelir ve geçmiş bir dönemin toplamını gösterir. Düzeltmeden önceki ziyaretler bu toplamda bir süre daha yer alır. Bu yüzden yeni durum hemen görünmez. Raporda doğrulama başlatıldığında Google yeni verileri toplar ve sonucu bildirir. Teknik SEO ölçümünde bu bekleme süresince PageSpeed Insights’ın anlık ölçümü kullanılır.
Bir eklentinin dosyalarını bazı sayfalarda kapatmak teknik SEO açısından eklentinin çalışmasını etkiler mi?
Kural doğru sayfaları kapsıyorsa eklenti kullanıldığı yerde çalışmaya devam eder. Bu yüzden kural ilk olarak sitenin canlı olmayan bir kopyasında denenir. Eklentinin bulunduğu sayfalarda form, galeri ya da harita tek tek denenir. Bir sayfada sorun görülürse kural o sayfayı da kapsayacak biçimde düzeltilir. Teknik SEO açısından değişiklik canlı siteye bu denemelerden sonra alınır.